Essidas is graduatòrias de s’Avisu Tu.Li.S.
Sunt bator is entes de sa provìntzia de Aristanis chi, gràtzias a s’Avisu Tu.Li.S. 2025-2027, ant a pòdere traballare pro s’avaloramentu de sa limba sarda fintzas a su 30 de onniasantu de su 2027: su Comunu de Mragaxori, sa ASL n. 5 de Aristanis, s’Unione de is Comunes de Pianalza e sa Provìntzia de Aristanis. Ma, in territòriu de s’Artzidiòtzesi nostra, si ddoe atzunghent fintzas su Comune de Ìsili e sa Comunidade Montana de Gennargentu e Mandrolisai. S’avisu regionale pro finantziare fainas de afortiamentu de sa limba sarda e de is àteras limbas de Sardigna (su gadduresu, su tataresu, su saligheresu e su tabarchinu) ocannu at tentu un’aprètziu mannu. Difatis, una filera longa de entes ant presentadu sa domanda de finantziamentu a sa R.A.S. ma, pro more chi est ispatzadu su dinari disponìbile, medas sunt abarrados foras.
A prus de s’abertura de isportellos linguìsticos cun personale cualificadu, chi depet tènnere sa tzertificatzione de sa connoschèntzia de su sardu de livellu C1 de su Cuadru a cumone europeu de riferimentu, si podent cuncordare cursos de formatzione, fainas culturales, catalogatzione e publicatzione de materiales àudiu-vìdeu in limba sarda dae parte de tzentros de documentatzione e museos. Is operadores de isportellu, a prus de cuncordare addòbios e laboratòrios in is bibliotecas e in is iscolas, frunint consulèntzias linguìsticas a totu is tzitadinos chi bolent impreare sa limba istòricu-identitària in sa vida de ònnia die o in su traballu: consulèntzias ortogràficas (pro dd’iscrìere bene), grammaticales, tradutològicas, didàticas, bibliogràficas, sitogràficas. Ma isparghent informos fintzas in contu de is diritos linguìsticos, a bortas pagu connotos. Su sardu, difatis, si podet faeddare in cale si siat logu, in s’Amministratzione pùblica, in crèsia, in iscola, in tribunale. Si podet impreare in cale si siat protzedimentu chi nos pertocat, amministrativu, tzivile o penale. Pro nde nàrrere una, fintzas is contraventziones pro no àere respetadu su Còdighe de sa Bia, si si bolet, si podent retzire in sardu!
S’àtera faina de importu est sa de sa formatzione chi, a un’ala podet pònnere is faeddadores in cunditzione de iscrìere bene, a norma, sa limba issoro, a s’àtera de ddos agiudare a ismenguare totu is formas de ammisturu lessicale e grammaticale cun s’italianu chi essint a campu cando faeddamus e cando iscriimus. Difatis, amegamus de connòschere una lessificatzione noa cara a s’italianu chi interessat oramai fintzas partes de su lèssicu patrimoniale de sa limba nostra: a bortas intendimus cuginu in pasa de fradile, novembre in pasa de mese de onniasantu o de santandria, giallu pro nàrrere grogu, neboda mia in pasa de nàrrere neta mia, e aici sighende. Ma is ammisturos de badas pertocant fintzas sa morfologia (su giòbia pro sa giòbia, su chenàbura in pasa de sa chenàbura), sa morfu-sintassi (apo saludadu Maria in pasa de sa fràsia giusta apo saludadu a Maria, dd’apo bidu intrare a crèsia pro dd’apo bidu intrende a crèsia), sa sintassi (custu est su miu programma in pasa de nàrrere custu est su programma miu) e sa semàntica (Àsia portat fàmene in pasa de nàrrere Àsia tenet fàmene, Frantziscu portat 15 annos pro nàrrere Frantziscu tenet 15 annos).
Ma is progetos finantziados dae sa Regione permitint de cuncordare unu muntone mannu de fainas culturales comente a bìsitas acumpangiadas in sardu, mustras, presentadas de libros, publicatziones, documentàrios, e aici sighende. Sa Provìntzia de Aristanis, pro nàrrere, at a sighire cun su produsimentu de àteros duos documentàrios in sardu pro fàghere a connòschere mègius su territòriu. Cussos giai publicados in contu s’archeologia e s’istòria, s’ambiente e su paesàgiu, is màndigos de su connotu, is festas si podent bìere in s’indiritzu www.provincia.or.it/it/UfitziuLimbaSarda/novas/nova/Documentarios-in-limba-sarda---Documentari-in-lingua-sarda/.
S’ispera est chi, cun s’assentu de bilàntziu de atòngiu, sa Regione agatet àteras resursas pro finantziare is progetos presentados fintzas dae totu is àteros entes chi si bolent impignare in custa faina de valore identitàriu mannu.
Faina fatta cun s'agiudu de sa Regione Sardigna Avisu IMPRENTAS - L.R. 22/2018, art. 22
A cura di Antoni Nàtziu Garau
E' sempre tempo per abbonarsi a L'ARBORENSE
Approfitta delle nostre promozioni.
CLICCA QUI per sapere come fare